Teknosya Teknoloji Blogu!

Türkiye’de teknomarketler cephesi hararetli günler geçiriyor. Yabancı oyuncuların harekete geçmesiyle yerli zincirler stratejilerini ve konumlarını netleştirmeye başladı.

29 Temmuz 2007

Birkaç yıl önce bilgisayar ve cep telefonu satışıyla faaliyete başlayan ve günümüzde her türlü elektronik eşyanın dâhil olduğu binlerce ürün çeşidi sunan teknoloji mağazaları yeni bir döneme giriyor. Teknosa, Bimeks, Vatan, Gold, Hızlı Sistem ve Teknolojix gibi yerli zincir mağazalara rakip olarak gelen yabancılar 2007 sonuna kadar ilk yatırımlarını tamamlayacak. Yabancılardan mazağa açma konusunda en erken davranan Darty oldu. Tamamen İstanbul’a odaklanan Darty geçen sene ilk mağazasını İstanbul Profilo Alışveriş Merkezi’nde açtı. Güngören’deki Kale Center ve Yenibosna’da bulunan Koçtaş’takiler de arkasından geldi. Şirket Ağustos’ta İstinye Park’ta ve sene sonuna kadar Beyoğlu’nda birer market açmayı hedefliyor. İngiltere’nin yanı sıra Fransa, İtalya ve İsviçre’de yaygın mağaza zincirine sahip olan Darty’nin Genel Müdürü Nedim Esgin, beş yıl içinde mağaza sayılarını 20′ye ulaştırmayı hedeflediklerini açıklarken, ürün ve servis kalitesiyle rakiplerinden ayrılacaklarını söyledi.

7 milyar dolarlık pazar
Türkiye’de Arçelik, Beko, Vestel, Siemens ve Bosch gibi markaların sahibi olduğu yaygın mağazalar da ürün portföylerine bilgisayar ve telefon gibi elektronik ürünleri dahil ederek teknoloji marketlerine rakip olmuş durumda. Tekno-marketlerin de beyaz eşya ve tüm diğer tüketici elektroniği ürünlerini satmaya başlaması pazardaki hareketliliği artırdı. Son bir yılda açılan teknomarketlerle birlikte, Türkiye’deki teknoloji ürünü satılan mağaza sayısı toplam 32 bini buldu. Elektronik marketi olarak tanımlananların sayısı ise 500 civarında bulunuyor. Toplam değeri 7 milyar dolar olarak hesaplanan bu geniş pazarın üç yıl içinde 10 milyar dolar hacme ulaşması bekleniyor. Beyaz eşya mağazalarını çıkarınca, sadece teknoloji ürünleri satanlar 5 milyar dolarlık bir hacim yaratıyor.

Cep dükkanları kapanacak
Pazarın hakimi konumunda olan Teknosa, Bimeks, Gold, Vatan, Teknolojix ve Hızlı Sistem’in toplam mağaza sayısı 350′yi bulmuş durumda. Vatan ve Gold dışındaki yerli şirketler alışveriş merkezindekiler ve büyük müstakil mağazalardan ziyade, cadde üstünde ve mahallelerde artış gösterme stratejileri bulunuyor. Sene sonuna kadar 200′üncü mağazasını da açmayı hedefleyen Teknosa’nın halihazırda 182 dükkanı bulunuyor. Cep telefonu, hat ve kontör satışı yapan 8 bine yakın dükkanın durumu ise kritik. Özellikle yabancıların gelmesiyle birlikte, pazarda ilk önce bu küçük işletmelerin dökülmesi bekleniyor.

Yabancı patlaması bekleniyor
Yerli zincirler peşpeşe mağazalar açarak yerlerini sağlamlaştırmaya çalışırken, dünya devleri de planlarını gerçekleştirmeye başlamış durumda. Amerikan elektronik devleri Best Buy, Circut City, RadioShack, CompUSA ve Gamestop Türkiye’de mağaza kurma kararı alanların başında geliyor. Yunan Germanos, Fransız Fnac, Hollandalı Euronics ile İngiliz Maplin ve Home Retailer Geroup da gözünü Türkiye pazarına diken yabancılar arasında yer alıyor. Bu yılın sonuna kadar 5′er mağaza kuracak olan Dixons ve Media Markt ise yerli şirketler tarafından en ciddi rakipler olarak görülüyor. 2 sene önce 4 büyük mağaza ile Türkiye pazarına giren Alman Elecktronic Partner ise çekilme kararı alarak geçen hafta bu mağazalarını Teknosa’ya devretti.

Yeni bir istihdam alanı
Elektronik perakendiciliği halihazırda 8 bin civarında kişiye iş olanağı sağlamış durumda. Her bir mağaza için 30 ile 70 arasında kişilik istihdam sağlanıyor. Bu mağazalarda çalışacak kişilerde teknik kapasite de aranıyor. Bilge Adam ve Netron adlı bilişim eğitimleri veren şirketler, teknoloji marketlerinde çalışacak kişiler için özel bir eğitim programı bağlatmış durumdalar. Yatırımcılar işe aldıkları elemanlara satış ve teknolojik konularda düzenli olarak eğitim veriyor. Sene sonuna kadar 200 yeni mağazanın daha açılmasıyla 5 bin kişi daha iş sahibi olacak.

Anadolu’ya ilgi büyük
Yerli ve yabancı teknoloji zincirleri için Trabzon, Adana, Diyarbakır, Gaziantep, Bursa, Van, Sivas, Samsun ve Şanlıurfa gibi potansiyeli yüksek iller ilk gidilecek adresler olarak deftere yazılmış durumda. Yüzde 60 hissesi Dixons, yüzde 40′ı ise Demir ve Ömer Sabancı’ya ait olan Electro World, Konya ve Bursa’da birer ve İstanbul’da iki mağazadan sonra Anadolu’ya açılmaya devam edecek. Media Markt da İstanbul haricinde Eskişehir, Mersin ve İzmir’de dev mağazalar kurma hazırlıklarını sürdürüyor. Alman Metro Group’a bağlı bu şirket, Mersin’deki 5 bin metrekarelik mağazadan Erbil’e satış yapma hedefinde. Kuzey Irak’ta hızla gelişen ve zenginleşen Erbil, adeta bir tüketim çılgınlığı içinde.
Teknoloji perakendecilerinin sayısının birleşme ve çekilmelerle birkaç sene içinde 4′e düşeceği beklentisi yaygın. Vatan Bilgisayar Genel Müdürü Hasan Vatan’ın Türk ortaklığına girmeden gelecek yabancılar için yorumu ise “Geldikleri gibi giderler” şeklinde oldu. Bu sene sonuna geldiğimizde rekabetin adını koymuş olacağız gibime geliyor. 2008 ise pazarda rekabetin doruk noktaya ulaştığı bir yıl olacak. Umalım ki bu rekabet ve yatırımlar hem tüketiciye, hem de Türkiye ekonomisine yarasın.